ابن سعد ( مترجم : محمود مهدوى دامغانى )

46

الطبقات الكبرى ( فارسي )

( 1 ) زرقاء [ 1 ] در حالتى ميان خواب و بيدارى بوديم شنيديم منادىاى خطاب به ما مىگويد : اى خفتگان بشتابيد كه احمد ( ص ) در مكه ظهور كرده است . چون به مكه رسيديم شنيديم كه شما پيامبرى خود را آشكار ساخته‌اى . عثمان از كسانى است كه پيش از ورود پيامبر ( ص ) به دار ارقم [ 2 ] مسلمان شده و اسلامش قديمى است . محمد بن عمر واقدى از موسى بن محمد بن ابراهيم بن حارث تيمى ، از قول پدرش نقل مىكند * چون عثمان مسلمان شد عمويش حكم بن ابى العاص بن اميه او را گرفت و با طناب بست و گفت : از دين پدران خود به دين و آيين تازه مىگروى به خدا سوگند تو را باز و آزاد نخواهم كرد مگر اينكه از اين دين دست بردارى . عثمان گفت : به خدا سوگند هرگز از آن دست بر نمىدارم و رها نمىكنم و چون حكم بن ابى العاص استوارى او را در دين ديد او را آزاد گذاشت . گويند : عثمان از كسانى است كه از مكه هم در هجرت اول و هم در هجرت دوم به حبشه هجرت كرد و در هر دو هجرت همسرش رقيه دختر رسول خدا ( ص ) همراهش بود و پيامبر فرمود : اين زن و شوهر پس از لوط نخستين زن و شوهرى هستند كه در راه خدا هجرت كردند . واقدى از قول عبد الجبار بن عمارة ، از عبد اللَّه بن ابى بكر بن محمد بن عمرو بن حزم ، همچنين از موسى بن يعقوب زمعى ، از محمد بن جعفر بن زبير نقل مىكند كه هر دو مىگفته‌اند هنگامى كه عثمان از مكه به مدينه هجرت كرد و بر اوس بن ثابت برادر حسان بن ثابت در محلهء بنى نجار وارد شد . واقدى از محمد بن عبد اللَّه ، از زهرى ، از عبيد اللَّه بن عبد اللَّه بن عتبه نقل مىكند چون پيامبر ( ص ) حدود خانه‌ها را در مدينه مشخص ساخت . همين خانه عثمان را براى او تعيين فرمود و گفته مىشود دريچه‌اى كه امروز هم در خانهء عثمان ديده مىشود ، رو به روى در خانهء رسول خدا بوده است و پيامبر هر گاه مىخواسته‌اند به خانهء عثمان بروند

--> [ 1 ] . معان و زرقا ، نام دو شهرك از شام قديم كه امروز در كشور اردن است رك : ترجمهء تقويم البلدان ، صفحات 247 و 267 . - م . [ 2 ] . اين خانه كه از ارقم بن ارقم و بيشتر به دار ارقم معروف است كنار كوه صفا قرار داشته است و مسلمانان در سالهاى اول بعثت در آن نماز مىگزارده‌اند ، رك : ازرقى ، تاريخ مكه ، مقدمه چاپ دوم ، مكه ، 1978 ميلادى ، ص 7 ، و ترجمه آن كتاب به قلم اين بنده ، چاپ تهران ، 1368 ش ، ص 6 - م .